Gıybet Nedir?

Gıybet Nedir?

Gıybet Nedir?
Gıybet nedir denildiğinde hatırımıza gelen ilk şey Hucurat Suresi 12. ayettir. Ayette mealen “Herhangi biriniz ölü kardeşinin etini yemekten hoşlanır mı?” ifadesiyle gıybetin manen tiksinilecek derecede kötü olduğuna dikkat çekilmekle birlikte gıybet, ölü kardeşinin etini yemek olarak tasvir edilmiştir.
Gıybet nedir sorusu aklımıza geldiğinde ise cevabını Efendimiz Hz. Muhammed’dan (a.s.m) öğreniyoruz. “Gıybet, din kardeşini hoşlanmadığı bir şey ile anmandır” (Müslim, Birr 70).

Gıybet Hakkında Yanlış Bilinen Bir Tanım
Efendimiz’in (a.s.m) nurani ifadelerinden anlaşıldığı üzere gıybet, din kardeşini rahatsız olacağı ifadelerle anmaktır. Ancak toplumumuzda ne yazık ki gıyabında konuşulan kimsenin “yüzüne de söylerim aynısını” diyerek, kişilerin arkasından konuşmak, gıybet değil gibi anlaşılır. Oysa söylediğimiz sözler doğru dahi olsa, hakkında konuşulan kimsenin duymuş olması farz edildiğinde hoşlanmayacağı her şey gıybettir. Eğer arkasından konuşulan kimse hakkında söylenen sözler doğru ise gıybettir diyebiliriz. Bir kişinin gıyabında yanlış ve yalan sözler sarf ediliyorsa bu hem gıybet hem de iftira olur.

Gıybet Günahı Sonrası Ne Yapılmalı
Gıybet günahından sonra tövbe edilmeli ve gıybeti edilen kimseden helallik alınmalıdır. Helallik almak mümkün olmuyorsa gıybet edilen kimse hakkında hayır ve duada bulunmak güzel bir davranış olarak görülmektedir.

Gıybetin Caiz Olduğu Durumlar?
Gıybet bazı durumlarda da caiz ve hatta gerekli olabilir. Müslüman kişi gıybet konusunun sınırlarını bilmek için bu hususa da dikkat etmelidir. Gıybetin caiz olduğu istisnai durumlar ise;
1- Vazifeli kimselere şikayet suretiyle hakkı müdafaa maksadıyla gıybet caizdir. Örneğin; “Filan zat benim paramı çaldı” şeklinde polise yapılan şikayet gibi.
2- İstişare için ortak potansiyel ortak çalışma arkadaşları hakkında konuşmak caizdir. Örneğin; “Bu zatla kuracağınız şirketin şu nedenle sağlıklı olacağını düşünmüyorum” gibi.
3- Tarif için caizdir. Örneğin; “O topal kişi buradan yeni geçti” şeklinde.
4- İşlediği günahı açıktan, rahatsız olmadan veya hoşlanarak işleyen kişinin gıybeti caizdir.
Gıybet caiz olan konularda konuşan kişinin bir kin duygusuyla konuşmaması ve sadece konuştuğu kişinin hakkında caiz kılınan noktalar dışına çıkmaması gerekir. Aksi halde gıybet günahı tehlikesi geçerlidir.

Sosyal Medyada Paylaşın:

Düşüncelerinizi bizimle paylaşırmısınız ?

  • ÇOK OKUNAN
  • YENİ
  • YORUM